بهره باز یا Open Interest (OI) یکی از شاخصهای مهم برای بررسی وضعیت بازار مشتقات (بازاری برای معامله قراردادهایی مثل فیوچرز و آپشن، بهجای خرید و فروش مستقیم دارایی) است. OI به زبان ساده نشان میدهد چه تعداد قرارداد معاملاتی هنوز باز هستند و بسته یا تسویه نشدهاند.
این شاخص کمک میکند بفهمیم چه میزان موقعیت معاملاتی و اهرم در بازار وجود دارد و معاملهگران تا چه اندازه درگیر معاملات مشتقه هستند.
وقتی معاملهگران موقعیتهای جدیدی باز میکنند، OI افزایش پیدا میکند و با بستهشدن موقعیتها، کاهش مییابد.
برای مثال، افزایش همزمان قیمت و اوپن اینترست میتواند نشاندهنده شکلگیری موقعیتهای جدید باشد؛ درحالیکه رشد قیمت همراه با کاهش OI میتواند نشان دهد بخشی از موقعیتهای قبلی در حال بستهشدن هستند.
بنابراین، OI بهتنهایی صعودی یا نزولی نیست و باید در کنار قیمت و سایر دادههای بازار بررسی شود.
اهمیت OI تا حد زیادی به اهرم (Leverage) مربوط میشود. اهرم به معاملهگر اجازه میدهد با سرمایه کمتر، موقعیتی بزرگتر ایجاد کند.
وقتی OI بالا میرود و همزمان استفاده از اهرم نیز زیاد است، بازار میتواند نسبت به تغییرات قیمت حساستر شود. اگر قیمت در خلاف جهت موقعیتهای اهرمی حرکت کند، بخشی از معاملات ممکن است لیکویید شوند و همین موضوع میتواند نوسانات بازار را تشدید کند.
پس افزایش OI لزوماً به معنی ورود پول بیشتر یا افزایش خریداران نیست؛ بلکه نشاندهنده افزایش موقعیتهای باز است.
حجم معاملات (Volume) نشان میدهد در یک بازه زمانی چه مقدار معامله انجام شده است.
اما Open Interest نشان میدهد چه مقدار قرارداد همچنان باز مانده است.
به زبان ساده:
Volume = چقدر معامله انجام شده؟
Open Interest = چقدر موقعیت هنوز باز است؟
بهدلیل فعالیت گسترده معاملات فیوچرز و اهرمی، تغییرات OI میتواند بر رفتار کوتاهمدت بازار ارز دیجیتال اثر بگذارد.
افزایش شدید OI، بهخصوص در شرایطی که اهرم بالاست، میتواند احتمال لیکوییدیشنهای زنجیرهای و نوسانات شدیدتر را افزایش دهد.
حتی اگر در بازار اسپات فعالیت میکنید، بررسی OI میتواند مفید باشد؛ چون اتفاقات بازار مشتقه میتواند روی رفتار قیمت در بازار اسپات نیز اثر بگذارد.
برای مثال، افزایش شدید OI همزمان با رشد قیمت میتواند نشاندهنده افزایش فعالیت معاملهگران اهرمی باشد. در چنین شرایطی، یک تغییر ناگهانی قیمت ممکن است باعث لیکویید شدن موقعیتها و تشدید حرکت بازار شود.
بنابراین هنگام بررسی قیمت بیتکوین، قیمت اتریوم یا سایر ارزهای دیجیتال، OI میتواند اطلاعات بیشتری درباره ساختار پشت حرکت قیمت ارائه دهد.
برای بررسی Open Interest میتوان از پلتفرمهای تحلیل بازار مانند CoinGlass، TradingView و برخی صرافیهای بزرگ ارز دیجیتال استفاده کرد. در این پلتفرمها معمولاً میتوان تغییرات OI را برای داراییهای مختلف و در بازههای زمانی گوناگون مشاهده کرد.
شاخص Open Interest شاخصی برای اندازهگیری موقعیتهای باز بازار مشتقه است و به ما کمک میکند میزان فعالیت، اهرم و ریسک موجود در بازار را بهتر درک کنیم.
برای معاملهگران اسپات نیز بررسی OI در کنار قیمت، حجم معاملات و جریان نقدینگی میتواند دید کاملتری از شرایط بازار ایجاد کند.
بنابراین اگر برای خرید بیتکوین، خرید اتریوم یا پیدا کردن بهترین قیمت بیتکوین بازار را بررسی میکنید، فقط به قیمت نگاه نکنید؛ گاهی اتفاقات بازار مشتقه میتواند سرنخهای مهمی درباره شدت نوسانات پیشرو ارائه دهد.